thumb image

Gündem

YEREL DEMOKRASİ KONFERANSI

Yerel Demokrasi Konferansı 11 Şubat 2024 tarihinde Taksim Hill Hotel toplantı salonunda gerçekleştirildi. Konferans hazırlık çalışmalarını yürüten 6 atölye grubu 10 Şubat’ta aynı salonda biraraya gelerek konferansta sunulacak raporları finalize ettiler ve sonuç bildirgesi taslağını hazırladılar. 

Konferans; 6 Şubat Kahramanmaraş merkezli deprem ve depremin iktidar tarafından bir katliama dönüştürülmesinin yıldönümünde depremde yitirilen canlara, tarihi ve kültürel mirasa ve kentlere adandı.

AİHM Eski Yargıcı Rıza Türmen’in çağrısı ile DiB tarafından düzenlenen toplantı sonucu düzenlenmesine karar verilen Yerel Demokrasi Konferansı çağrıcı kuruluşların önerisi ile oluşan bir hazırlık ekibi tarafından gerçekleştirildi.

Konferans çağrısı yapan kurum ve kişiler: 

Alevi Bektaşi Federasyonu / Alevilerin Sesi Dergisi / Demokrasi için Birlik / Devrimci 78’liler / Devrimci Yapı İş Sendikası / Emekçi Hareket Partisi (EHP) / Emek Partisi (EMEP) / Engelliler Konfederasyonu / Engelsiz Bileşenler Federasyonu / EŞİK / Eşit Yaşam Derneği / Fikri Sönmez Yerel Yönetimler ve Demokrasi Derneği / Gökpınar Koruma Platformu / Güngören Demokrasi Platformu / İstanbul Halkevleri / Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi / Her Yer Çocuk / Sosyal Araştırmalar Vakfı (SAV) / Sosyal Politika, Cinsiyet Kimliği ve Cinsel Yönelim Çalışmaları Derneği (SPoD) / İklim Adaleti Koalisyonu / Kazdağları Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği / Sosyalist Meclisler Federasyonu (SMF) / Sosyalist Dayanışma Platformu (SODAP) / Türkiye İşçi Partisi (TİP) / Toplumsal Özgürlük Partisi (TÖP) / Türk Tabipleri Birliği / Validebağ Savunması / Yeşil Sol Parti ve DiB sözcüsü, önceki dönem AİHM yargıcı Rıza Türmen, belediye başkanları, eş başkanları.

Atölye ve hazırlık katılımcıları:

Abdullah Aysu (Çiftçi/Yazar), Abdullah Cıstır (İzmir Roman Hakları Derneği), Adnan Yılmaz (Sivas Çevre Platformu), Ahmet Ergin (Emek Partisi), Ahmet Göbekçi, Alaattin Dinçer (Fikri Sönmez Yerel Yönetimler ve Demokrasi Derneği), Alev Ağrı (Karabağlar Kent Konseyi Başkanı/Karabağlar Belediyesi önceki Dönem Siyasi Başkan Yardımcısı), Alican Bahadır (Türk Tabipleri Birliği Halk Sağlığı Sorumlu Merkez Konsey Üyesi), Ali Kalçık (Van Çevre, Tarihi Eserleri Koruma Araştırma ve Geliştirme Derneği), Ali Makal (Söke Çevre Platformu), Alpay Aymelek, Arif Belgin (Validebağ Gönüllüleri), Aslı Kahraman (İkizdere Dernekler Federasyonu), Aydın Deniz (Alevi Bektaşi Federasyonu), Ayhan Çelik (İklim Adalet Komisyonu), Aykurt Nuhoğlu (İstanbul Kadıköy Belediyesi 2014-2019 Dönemi Başkanı), Aylin Hacaloğlu (Demokrasi İçin Birlik Koordinasyonu/Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi), Ayşegül Devecioğlu (Demokrasi İçin Birlik Koordinasyonu), Ayşe Erdem (Yeşil Sol Parti), Ayşe Katalay (Berlin Yeşil Ev), Bedahet Tosun (Sosyal Araştırmalar Vakfı), Burcu Kiriş (Validebağ Gönüllüleri), Bülent Tanık (Ankara Çankaya Belediyesi 2009-2014 dönemi başkanı / TMMOB Eski Başkanı), Canan Aydemir Özkara (İzmir Kent Konseyi Kadın Meclisi), Cemile Kaçar (Artur Çevre Platformu), Çiğdem Özbaş (Yeşil Sol İklim Krizi Çalışma Grubu), Defne Güzel (Kaos GL), Demet Parlar (Türk Tabipleri Birliği), Deniz Altuntaş (Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu), Deniz Gümüşel (İklim Adaleti Koalisyonu), Derya Lim (Ege Çevre ve Kültür Platformu), Derya Tolgay (Dünya Mirası Adalar Girişimi), Doğan Bermek (Alevi Düşünce Ocağı), Döne Gevher (Kamu Emekçileri Sendikaları Konfederasyonu), Durna Şahin (Validebağ Savunması), Emet Değirmenci, Emin Ekinci, Emre Pekgönenç (Burhaniye Çevre Platformu), Ercüment Çervatoğlu (Rize Fındıklı Belediye Başkanı), Erdal Karakuş (Kamu Emekçileri Sendikaları Konfederasyonu), Esin Koman (Çocuk Hakları Savunucuları Ağı), Eşref Dağ (Burhaniye Çevre Platformu), Ezgi Koman (Çocuk Hakları Savunucuları Ağı), Feray Salman (İnsan Hakları Ortak Platformu), Figen Küçüksezer (Validebağ Savunması), Gülcan Kaçan (Ev Eksenli Çalışan Kadınlar Çalışma Grubu Üyesi), Gülnur Aksop (Deniz Yıldızı Kadın Dayanışma Derneği/Eşitlik İçin Kadın Platformu), H.Tarık Şengül (Siyaset Bilimi Ve Kamu Yönetimi, Akademisyen), Hacer Foggo (Derin Yoksulluk Ağı), Halime Şaman (Marmaris Kent Konseyi Çevre Komisyonu), Haris Yardımcı (Sosyal Politika, Cinsiyet Kimliği ve Cinsel Yönelim Çalışmaları Derneği), Hasan Durkal (Toplumsal Özgürlük Partisi), Hasan Özgün (Defne Çalıştayı/ Dikmece Direnişi), Hatice Göz (Her Yer Çocuk), Hülya Kavuk (Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi), Hüseyin Çağlar (Yeşil Sol Parti), Işıkhan Güler (Çankaya Kent Konseyi), Işık Demirtaş (Gazhane Çevre Gönüllüleri), Işıl Kurnaz (Kadın Koalisyonu), İbrahim Oğuz, İbrahim Özkurt, İlknur Üstün (Kadın Koalisyonu), İlksen Dinçer Baş (İklim Adaleti Koalisyonu), İlyas Aydınalp (Çiğli Kent Konseyi Sekreteri), İsmet Doğan (Emek Partisi), Kazım Yılmaz (Muğla Çevre Platformu), Levent Akçasu (Yeşil Yaşam İnisiyatifi), Levent Büyükbozkırlı (Kuzey Ormanları Savunması), Levent Köker (Kamu Hukuku, Akademisyen), Mehmet Akbulut (Kazdağı Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği), Mehmet Emin Ay (Mardin Doğu ve Güneydoğu Dernekleri Federasyonu), Mehmet Dalkanat (Elbistan Hayatı ve Doğayı Koruma Platformu), Mehmet Horuş (Ekoloji Politik), Mehmet Özavcı (Muğla Yeşilleri Derneği), Mehmet Zencir (Türk Tabipleri Birliği), Melis Tantan (Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi Ekoloji Komisyonu Eş Sözcüsü), Mete Hüsünbeyi (Konak Kent Konseyi /Konak Mülteci Derneği), Mevlüt Oruç (Ekoloji Politik), Muhammed Salih Ali (Suriyeliler Dayanışma Derneği Başkanı), Murat Özçelebi (Sivil Toplumu Geliştirme Merkezi), Mustafa Özsaygı (Engelliler Konfederasyonu), Muzaffer Asma (Antalya Ekoloji Meclisi), Naci Sönmez (Yeşil Sol Parti), Nazik Işık (Eşit Yaşam Derneği/ Karabağlar / İzmir Kent Konseyi Eski Başkanı), Nebahat Dinler (Ayvalık Tabiat Platformu), Necla Işık (İkizköy Çevre Komitesi), Neslihan Binbaş (Bursa Nilüfer Kent Konseyi), Nuray Akçasoy (Eskişehir Kent Konseyi Başkanı/Eskişehir Büyükşehir Meclis Üyesi), Ömer Katalay (Berlin Yeşil Ev), Özlem Cebe (Validebağ Savunması), Pırıl Özçoban (Mülteci Dayanışma Derneği), Ramazan Derin (Pütürge Çevre Platformu), Rıza Türmen (Uluslararası Hukuk/AİHM eski Yargıcı), Sait Yalçın, Savaş Doğan (Belediye İş Sendikası), Savaş Zafer Şahin (Ankara Kent Konseyi 2.Başkanı / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi, Akademisyen), Seda Yanmış (Mor Dayanışma), Sedat Yağcıoğlu (Şezlongsuz Datça), Selahattin Beyaz (İstanbul Çevre Mühendisleri Odası), Selman Boyacıoğlu (İzmir Karşıyaka Kent Konseyi Başkanı/ İzmir Büyükşehir Belediyesi Önceki Dönem Genel Sekreter Yardımcısı), Sevinç Ünal (Cinsiyet Eşitliği İzleme Derneği Gönüllüsü), Serap Dalkılıç (Eşitlik İçin Kadın Platformu/Kuşadası Çevre Platformu/Kuşadası Kadın Platformu/Kuşadası Kent Dayanışması/Ekoloji Birliği Kadın Meclisi), Sibel Kalaycıoğlu (Akademisyen), Sinan Ok (Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi Engelliler Komisyonu), Sinem Mısırlıoğlu (Kadın Koalisyonu), Süheyla Doğan (Kazdağlı Kadınlar/Körfez Bağımsız Kadın Dayanışması/Ekoloji Birliği Kadın Meclisi/Eşitlik İçin Kadın Platformu/ Kazdağı Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği), Süleyman Eryılmaz (Ekoloji Birliği), Şafak Erdem (Bursa Su Kollektifi), Şahinder Bayram (İklim Adalet Koalisyonu), Şahinder Güven Özcan (Tüketiciyi Koruma Derneği), Şule Şenol, Şebnem Oğuz (Akademisyen), Taner Kargı (Ağrı Patnos Federasyonu), Tevfik Fikret Sözer (Yaşlı Politikaları Derneği), Turhan İçli (Ayrımcılıkla Mücadele ve Eşitlik Derneği), Türker Ertuncay (Didim Çevre Platformu), Üzeyir Uludağ, Ufuk Doğan (Yaşlı Politikaları Derneği), Ulaş Bayraktar (Akademisyen), Utku Şahin (Yeryüzü Ekoloji Kolektifi), Vedat Bulut (Türk Tabipleri Birliği Genel Sekreteri), Yağmur Kavak (Yeşil Sol Parti), Yaşar Gökoğlu (Adana Ekoloji Platformu), Yavuz Okçuoğlu (Güngören Demokrasi Platformu), Yunus Akay (Halkların Demokratik Kongresi Sağlık Meclisi), Yusuf Can Gökmen (İzmir Kent Konseyi), Yusuf Gürsucu (Emek Partisi), Yüksel Mutlu (Mersin Akdeniz Belediyesi Önceki Dönem Belediye Eş Başkanı), Zarife Akbulut (Sosyal Politika, Cinsiyet Kimliği ve Cinsel Yönelim Çalışmaları Derneği), Zelal Yalçın (Yerel İzleme Araştırma ve Uygulamalar Derneği), Zeliha Altuntaş (Demokrasi Konferansı/Alevi Bileşenleri Temsilcisi/Alevilerin Sesi Dergisi), Zeynep Sipcik (DEM Parti Demokratik Yerel Yönetimler Merkezi Kadın Kurulu), Zübeyde Kocabay, Zübeyt Turay.

Atölyeler:

  • Yerel-merkez ilişkisi
  • Kent hakkı
  • Ekolojik yerel yönetimler
  • Halkçı ve toplumcu yerel yönetim
  • Herkesin kenti
  • Toplumsal Cinsiyet

Açılış Konuşmaları

Demokrasinin özellikle cumhurbaşkanlığı sisteminin ardından niteliğini kaybettiğini ifade eden Yüksek Mimar Mücella Yapıcı, Gezi davasından tutuklu bulananlar başta olmak üzere cezaevinde tutulanların bunun en büyük örneği olduğunu kaydetti. Türkiye’de en büyük demokrasi örneğinin Gezi sürecinde ortaya çıktığını söyleyen Yapıcı, “Öteki demeden karşısındakini düşmanlaştırmadan bir müzakere ve karar alabilme süreci yürütebiliyorsanız ne ala. İşte biz bunu Gezi döneminde yaptık. Her örgütten her siyasetten, hatta her futbol takımından bir araya gelebildik. Kadınların, gençlerin herkesin kendi fikirlerini paylaştığım hepimizin demokratik bir ülke hayali ile yola çıkmıştık” dedi.

 Mücella Yapıcı, demokrasinin Türkiye’de yüzyıldır kendisini bulmaya çalıştığını, ancak gelinen aşamada demokrasi için hala bir yol alınamadığını vurguladı. Demokrasinin özellikle cumhurbaşkanlığı sisteminin ardından niteliğini kaybettiğini ifade eden Yapıcı, cezaevlerinin bunun en büyük örneği olduğunu kaydetti. Türkiye’de en büyük demokrasi örneğinin Gezi sürecinde ortaya çıktığını söyleyen Yapıcı,  “Gerçek demokrasi; azınlıkların, ötekilerin, yoksulların sözlerini yönetime ulaştıran, karşılıklı tartışmaya ve haklara dayalı, aynı fikirde olma zorunluluğunun olmadığı bir uzlaşma ve müzakere rejimidir. Demokrasi bir yönetim biçiminden ziyade bir yaşam biçimi olmalıdır. Sadece kurallara bağlı bir demokrasinin hiçbir zaman gerçek demokrasi olmadığını düşünenlerdenim.  Öteki demeden karşısındakini düşmanlaştırmadan bir müzakere ve karar alabilme süreci yürütebiliyorsanız ne ala. İşte biz bunu Gezi döneminde yaptık. İktidarın Gezi’den çıkardığı en önemli ders, demokrasinin yurttaşlar tarafından benimsendiğinde hiçbir iktidarın sonsuz olmayacağıydı. Bu anlamda demokrasinin yerelden yükselmesi dışında başka hiçbir çare yoktur. Bunu temsili demokrasinin düşüncesine bırakırsak bundan iktidar karlı çıkar. O yüzden kurtuluş yok tek başına ya hep beraber ya hiçbirimiz” dedi.

 Yapıcı’nın konuşmasının ardından Rıza Türmen söz aldı. “Bugün buraya bir ütopya inşa etmek ve bunun nasıl gerçekleştirilebileceğine dair bir araya geldik” diye konuşmasına başlayan Türmen, “Ütopyamız, halkın yerelden kendi kararlarını vereceği ve uygulayacağı, halkın kendi egemenliğine dayanan, sesi duyulmayanların sesi olabilmek için yeni bir demokrasidir. Yerel seçimlere doğru gidilen bir süreçte bu konferansı yapıyoruz. Hak ihlallerinin arttığı, iktidarın politikalarının halkı kitlesel bir şeklide yoksullaştırdığı, yaşam düzeyinin her gün biraz daha düştüğü bir ortamda giriyoruz” diye belirtti.

 Türkiye’de iktidarın kendisini otoriterleşme ve merkezileşme şeklinde inşa ettiğini söyleyen Türmen, “Oysa demokrasi, iktidarın yatay ve dikey olarak paylaşılmasına dayanır. Yatay olarak paylaşılması kuvvetler ayrılığı rejimidir. İktidarın, yasama, yürütme, yargı arasında örülmesidir. Dikey paylaşılması ise merkezle yerel arasında paylaşılmasıdır. Bugün Türkiye’de böyle bir paylaşmadan söz etmemiz mümkün değil. Çünkü kuvvetler ayrılığını değil kuvvetler birliğini, merkezin daha fazla yetkilere sahip olması ve yerelin yetkilerini merkeze devretmesini yaşıyoruz. Merkezi yapılara sıkıştırılan karar alma mekanizmalarıyla yönetilen bir ülkede demokrasiden söz etmemiz mümkün değildir. Bu bakımdan konferansın seçim öncesine rastlaması bir tesadüf değildir. Bu bir fırsattır ve bu fırsatı kullanmalıyız” şeklinde konuştu.

Mevcut iktidar rejimini reddetmenin bir başına yeterli olmadığını, buna karşın alternatif bir projenin geliştirilmesinin şart olduğunu ifade eden Türmen, şöyle konuştu:  “Bugün Erdoğan’ın sunduğu proje din temelli, kadın erkek eşitsizliğine dayanan bir proje olduğu için bunu beğenmiyoruz. Peki bizim projemiz nedir? Bizim projemiz temsili demokrasi projesi olmamalı çünkü temsili demokrasi tıkanmıştır. Bu demokraside halk yoktur. Halk ile temsilciler arasında bir duvar örülmüştür. Çünkü seçilenler seçildikten sonra artık halktan kopmaktadır. Böyle bir sistem halkı yönetimden uzaklaştırmakta ve siyaseti dar bir alana sıkıştırmaktadır. Bunun için yerelden başlayan yerel demokrasiyi savunmalıyız. Bunun yanı sıra bakın bugün otoriterlik ve totaliterlik sadece iktidardan kaynaklanmıyor.  Böyle bir rejimi güçlendiren halkın sessiz kalmasıdır. O yüzden suçlama yaparken kendimize de bakmamız lazım. Bunun için yurttaşların aktif yurttaşlık bilincinde olması büyük önemi aşıyor. İşte yerel katılımcı demokrasi bunu sağlayabilir. Katılımcı demokrasi sorun odaklı olduğu için toplumdaki kutuplaştırmayı da ortadan kaldırmayı sağlayabilir.”

Türkiye’de de geçmiş yıllarda bu konuda çeşitli denemelerin yapıldığına işaret eden Türmen, “Katılımcı demokrasinin uygulandığı yerlerde halkın siyasete yabancılaşması sona eriyor. Halk meclisleri bir yurttaşlık okulu görevi görüyor. Katılım giderek artıyor. Başlangıçta yüzde 20 olan katılım giderek daha artıyor. Özellikle ezilenler, yoksullar daha büyük ilgi gösteriyorlar bu halk meclislerine. Katılımcı demokrasinin uygulandığı yerlerde insanların birbirine olan güveni ve diyalog yolunun güçlendiğini görüyoruz. Böyle bir projenin Türkiye’de yeni bir siyaset anlayışı yaratacağına inanıyoruz. İktidarın tek bir kişiden halka çevrilmesi yani piramidin tersine çevirmek demektir. Burada, halkın tercihlerinin siyaset tarafından saptandığı bir yerden halkın tercilerinin siyaseti saptadığı bir yere geçelim” diye belirtti.  

 Konferansın bir başlangıç olduğunu ve konferans sonrası bir yurttaşlık hareketinin oluşturulması gerektiğini belirten Türmen, söz konusu yurttaşlık hareketinin işleyiş bakımından 3 temel kola sahip olması gerektiğini işaret ederek,  “Birincisi, kentte yaşayan halkların haklarını sağlayan kent hakları sözleşmesi hazırlanması, ikincisi halkın kendi karar alma mekanizmaların kurulması, üçüncüsü ise merkez ve yerel arasındaki ilişkinin yeniden düzenlenmesi gerekli” dedi. Türmen, konferanstan çıkacak sonucun Türkiye’nin demokratikleşmesi bakımından önemli bir adım olacağını vurgulayarak sözlerini noktaladı.  

Mesajlar

Tutuklu Amed Büyükşehir Belediyesi Eşbaşkanı Selçuk Mızraklı, Selahattin Demirtaş, CHP İstanbul İl Başkanı Özgür Çelik ve DEM Parti Milletvekili Sinan Çiftyürek Konferansa başarı dileklerini iletti.

Atölyelerin rapor sunumlarının ardından salonda çok sayıda temsilci söz alarak öneri ve düşüncelerini paylaştı.

Konferans; sonuç bildirgesi taslağının okunması ve tartışılması ile tamamlandı.


DEMOKRASİ İÇİN BİRLİK

Demokrasi İçin Birlik; katılımcı ve çoğulcu yeni bir demokrasiyi, her türlü farklılığın tanındığı ve bu farklılıkların kamusal alanda yer bulduğu bir demokratik yaşamı hedefleyen, herkesin eşit ve çoğulcu bir anlayışla katıldığı, hiçbir siyasi görüş ya da partinin şemsiyesi altında olmayan bir birlik hareketidir.

BİZE ULAŞIN

[email protected]
www.demokrasiicinbirlik.com

© 2017 DEMOKRASİ İÇİN BİRLİK. Her Hakkı Saklıdır. dibNot | Demokrasi Sayacı | Demokrasi Forumu